Kalp hastaları oruç tutabilir mi sorusu Ramazan ayında sık sorulmaktadır. Çünkü uzun süreli açlık ve susuzluk kalp dolaşımını doğrudan etkilemektedir. Sağlıklı bireyler metabolik değişime uyum sağlayabilmektedir ancak kalp hastalarında risk artmaktadır. Bu nedenle her hasta bireysel olarak kardiyoloji değerlendirmesinden geçmelidir. Özellikle bypass, stent veya kalp krizi öyküsü bulunan kişiler dikkatli davranmalıdır.
İÇİNDEKİLER
Oruç sürecinde kan şekeri, tansiyon ve sıvı dengesi değişmektedir. Bu değişimler kalp hastalarında ritim bozukluğu ve tansiyon dalgalanması oluşturabilmektedir. Ayrıca ilaç saatlerinin kayması tedavi etkinliğini azaltabilmektedir. Bu nedenle hekim kontrolü olmadan oruç kararı verilmemelidir.
Oruç Sırasında Kalpte Oluşan Fizyolojik Değişimler
Uzun Süreli Açlık ve Enerji Dengesi
Oruç sırasında vücut enerji kaynağını değiştirmektedir çünkü glikoz alımı kesilmektedir. Karaciğer ilk aşamada glikojen depolarını kullanmaktadır. Süre uzadıkça yağ metabolizması devreye girmektedir. Bu süreç kalp hastalarında metabolik stres oluşturabilmektedir. Özellikle ileri yaşta adaptasyon daha zor gelişmektedir.
Susuzluk ve Damar İçi Hacim
Gün boyu sıvı alınmaması damar içi hacmi azaltmaktadır. Bu durum tansiyon düşüşüne yol açabilmektedir. Bazı hastalarda ani tansiyon yükselmesi de görülebilmektedir. Çünkü sıvı dengesizliği otonom sinir sistemini etkilemektedir. Bu nedenle susuzluk kalp hastaları için önemli risk oluşturmaktadır.
Bypass Ameliyatı Olan Bir Kişi Oruç Tutabilir Mi?
Bypasslı hastalar oruç tutabilir mi sorusu sık gündeme gelmektedir. Son altı ay içinde bypass ameliyatı geçiren hastalara oruç önerilmemektedir. Çünkü bu dönemde kalp iyileşme sürecini sürdürmektedir. Ayrıca ilaç düzeni genellikle sabah, öğle ve akşam şeklinde planlanmaktadır. Bu düzen bozulduğunda koruyucu etki azalabilmektedir.
Altı aydan sonra klinik durum değerlendirilmelidir. Eğer ilaç kullanımı sahur ve iftar saatlerine uyarlanabiliyorsa oruç düşünülebilmektedir. Ancak tansiyon kontrolü mutlaka stabil olmalıdır. Ayrıca kalp fonksiyonları normal sınırlarda seyretmelidir.
Bypass Sonrası Kalp Fonksiyonlarının Önemi
EF Değeri ve Oruç Kararı
Ejeksyon fraksiyonu kalbin pompa gücünü göstermektedir. EF değeri yüzde otuzun altındaysa kalp yetmezliği ağır kabul edilmektedir. Bu hastalarda oruç önerilmemektedir çünkü dolaşım rezervi sınırlıdır. Uzun açlık ve susuzluk kalp yükünü artırabilmektedir. Bu nedenle düşük EF varlığında risk yükselmektedir.
Kalp Yetmezliği Olan Hastalar
Kalp yetmezliği bulunan bireylerde sıvı dengesi hassas seyretmektedir. Gün içindeki susuzluk böbrek fonksiyonlarını zorlayabilmektedir. Ayrıca ilaç saatlerinin kayması ödem artışına yol açabilmektedir. Bu nedenle ileri kalp yetmezliği olan hastalar oruçtan kaçınmalıdır. Klinik stabilite öncelikli hedef olmalıdır.
Stent Takılan Hastalar Oruç Tutabilir Mi?
Stent takılan hastalarda ilk üç ay kritik dönem kabul edilmektedir. Çünkü bu süreçte çiftli kan sulandırıcı tedavi uygulanmaktadır. İlaç saatlerinin aksaması pıhtı riskini artırabilmektedir. Bu nedenle ilk üç ay oruç önerilmemektedir.
Üç aydan sonra hastanın genel durumu değerlendirilmelidir. Eğer ilaçlar sahur ve iftar saatine bölünebiliyorsa oruç düşünülebilmektedir. Ancak göğüs ağrısı ve efor kapasitesi dikkatle izlenmelidir. Şikayet varlığında oruç ertelenmelidir.
Kalp Krizi Geçiren Hastalar Oruç Tutabilir Mi?
Son altı ay içinde kalp krizi geçiren hastalara oruç önerilmemektedir. Çünkü kalp kası hasarı iyileşme sürecindedir. Ayrıca ilaç tedavisi yoğun şekilde sürdürülmektedir. Uzun açlık kan basıncını ve kalp hızını etkileyebilmektedir.
Altı aydan sonra risk analizi yapılmalıdır. Eğer EF değeri normal sınırlardaysa ve semptom yoksa değerlendirme yapılabilmektedir. Ancak kontrolsüz tansiyon veya ritim bozukluğu varsa oruç önerilmemektedir.
Tansiyon Problemi Olan Hastalar
Düşük Tansiyon
Düşük tansiyonu bulunan hastalarda susuzluk belirgin sorun yaratabilmektedir. Çünkü damar içi hacim azalmakta ve baş dönmesi gelişebilmektedir. Bayılma riski artabilmektedir. Bu nedenle hipotansiyonu olan hastalar dikkatli olmalıdır.
Yüksek Tansiyon
Kontrolsüz hipertansiyon kalp krizi riskini artırmaktadır. Oruç sürecinde ilaç saatleri değişebilmektedir. Bu durum tansiyon dalgalanmasına yol açabilmektedir. Stabil olmayan hipertansiyon varlığında oruç önerilmemektedir.
Böbrek Fonksiyonları ve Oruç
Kalp hastalarının bir kısmında böbrek fonksiyon bozukluğu bulunmaktadır. Susuzluk böbrek perfüzyonunu azaltabilmektedir. Bu durum kreatinin yükselmesine yol açabilmektedir. Böbrek yetmezliği bulunan hastalar susuzluğu tolere edememektedir. Bu nedenle böbrek değerleri mutlaka değerlendirilmelidir.
İlaç Kullanımı ve Saat Düzeni
Kalp hastaları genellikle birden fazla ilaç kullanmaktadır. Sabah, öğle ve akşam doz planı sık görülmektedir. Bu düzen sahur ve iftara uyarlanamıyorsa oruç önerilmemektedir. Çünkü ilaç etkinliği düzenli alımla sağlanmaktadır. Hekim kontrolü olmadan doz değişikliği yapılmamalıdır.
Oruç Öncesi Kardiyoloji Değerlendirmesi
Her kalp hastası Ramazan öncesi muayeneden geçmelidir. EF değeri, tansiyon kontrolü ve böbrek fonksiyonları incelenmelidir. Ayrıca ilaç uyumu gözden geçirilmelidir. Risk sınıflaması yapılarak karar verilmelidir. Bireysel yaklaşım güvenliği artırmaktadır.
Sık Sorulan Sorular
Bypasslı hastalar ne zaman oruç tutabilir?
Bypass sonrası ilk altı ay oruç önerilmemektedir çünkü iyileşme sürmektedir. Altı aydan sonra klinik değerlendirme yapılmalıdır.
Stent takılan hasta oruç tutabilir mi?
İlk üç ay oruç önerilmemektedir çünkü çiftli kan sulandırıcı kullanılmaktadır. Sonrasında kardiyoloji kontrolü gerekmektedir.
Kalp krizi sonrası oruç güvenli midir?
Son altı ay içinde kriz geçiren hastalara oruç önerilmemektedir. Çünkü kalp kası hasarı iyileşmektedir.
EF değeri kaç olursa oruç risklidir?
EF değeri yüzde otuzun altındaysa oruç önerilmemektedir çünkü pompa gücü düşüktür.
Hipertansiyon hastası oruç tutabilir mi?
Kontrol altındaki hipertansiyon hastaları değerlendirme sonrası oruç tutabilmektedir. Ancak kontrolsüz tansiyonda risk artmaktadır.
Böbrek yetmezliği varsa oruç tutulur mu?
Böbrek fonksiyon bozukluğu olan hastalar susuzluğu tolere edememektedir. Bu nedenle çoğu hastada oruç önerilmemektedir.
İlaç saatleri değiştirilebilir mi?
İlaç saatleri hekim önerisiyle düzenlenmektedir. Hastalar kendi başına değişiklik yapmamalıdır.
Sonuç
Kalp hastaları oruç tutabilir mi sorusunun tek bir yanıtı bulunmamaktadır. Çünkü her hastanın klinik durumu farklı seyretmektedir. Bypass, stent veya kalp krizi sonrası belirli süreler beklenmelidir. Ayrıca EF değeri, tansiyon kontrolü ve böbrek fonksiyonları değerlendirilmelidir.
Özellikle son altı ay içinde bypass veya kriz geçiren hastalara oruç önerilmemektedir. Stent sonrası ilk üç ay kritik kabul edilmektedir. EF değeri yüzde otuzun altındaysa risk belirgin artmaktadır. Bu nedenle karar mutlaka kardiyolog kontrolünde verilmelidir.
Sağlık korunmadan ibadet sürdürülebilir değildir çünkü yaşam güvenliği önceliklidir. Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır. Teşhis ve tedavi için mutlaka doktorunuza danışınız.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır. Teşhis ve tedavi için mutlaka doktorunuza danışınız.
Dilerseniz diğer blog içeriklerimizi de okuyun.
