EuroCTO 2026 Basel: Tam Tıkalı Damar (CTO) Tedavisinde Güncel Yaklaşımlar

Girişimsel Kardiyoloji Kongreleri
EuroCTO 2026 Basel kongresinde Türk hekimlerin grup fotoğrafı

EuroCTO 2026 Basel: Tam Tıkalı Damar (CTO) Tedavisinde Güncel Yaklaşımlar

Kalp damarlarındaki tıkanıklıkların en zor grubu, tamamen kapalı damarlardır. Doktorlar bu tabloya kronik total oklüzyon, kısaca CTO der. Halk arasında ise “tam tıkalı damar” demek yaygındır. Bu damarları ameliyatsız açmak, girişimsel kardiyolojinin en uzmanlık isteyen alanlarından biridir.

Bu alandaki yenilikleri izlemek için Ekim 2026’da İsviçre’nin Basel kentindeydik. EuroCTO 2026 kongresine katılan meslektaşlarımızla birlikte, tam tıkalı damarların ameliyatsız açılmasını konuştuk. İki hafta sonra da San Diego’daki TCT 2026 kongresine gittik.

Bu yazıda önce kongreyi tanıtıyoruz. Ardından CTO’nun ne olduğunu açıklıyoruz. Sonra hangi hastada damarı açmanın mantıklı olduğunu anlatıyoruz. Ayrıca ORBITA-CTO çalışmasını ve işlemin risklerini ele alıyoruz. Son olarak hastaların en sık sorduğu soruları yanıtlıyoruz.

EuroCTO 2026 Kongresi Nedir?

EuroCTO, Avrupa’daki CTO uzmanlarını bir araya getiren yıllık bir toplantıdır. Bilimsel organizasyonu Euro CTO Club üstleniyor. Bu yıl toplantı, Basel’deki Messe Basel Kongre Merkezi’nde 15-16 Ekim 2026 tarihlerinde gerçekleşti. Organizatörler toplantıyı “18. Experts Live CTO” olarak adlandırıyor.

Bu yılın bir özelliği vardı. Toplantı, Euro CTO Club ile İsviçre’nin CTO ve karmaşık koroner girişimler zirvesi olan Swiss CTO & CHIP’in ilk ortak buluşması oldu. Organizatörlerin tanıtımına göre program canlı vakalar, uzman sunumları ve tartışmalar içeriyordu. Toplantı hem deneyimli operatörlere hem de bu alana yeni giren hekimlere hitap ediyordu.

Resmi sayfalarda oturum ve konuşmacı ayrıntıları yer almıyordu. Bu yüzden program içeriği hakkında ayrıntı vermiyoruz. Bunun yerine konunun bilimsel arka planını anlatıyoruz.

Kronik Total Oklüzyon (CTO) Nedir?

CTO, koroner damarın tamamen tıkalı olduğu bir durumdur. Uzmanlar tanımı şöyle yapar: Tıkalı bölgede kan akışı hiç yoktur. Ayrıca tıkanıklık yaklaşık üç aydan uzun süredir mevcuttur. Bu tanım EuroCTO Club’ın uzlaşı metninde yer alıyor.

Damar tamamen kapalıysa kalp ne yapar? Vücut çoğu zaman yan yollar geliştirir. Bu yan yollara kollateral damar diyoruz. Dolayısıyla bazı hastalar tam tıkalı damarla uzun süre yaşar. Ancak yan yollar çoğu zaman yetersiz kalır. Bu durumda hasta efor sırasında göğüs ağrısı veya nefes darlığı yaşar.

Tam tıkalı damar çoğunlukla damar sertliğinin ilerlemiş halidir. ICD-10-CM sınıflamasında bu durum I25.82 koduyla karşılığını bulur. Damar sertliğinin nasıl geliştiğini damar sertliği durdurulabilir mi yazımızda anlattık. Ayrıca kolesterolün rolünü kolesterol normal değerleri kaç olmalı yazımızda bulabilirsiniz.

Girişimsel işlemlerde CTO’lar sık karşımıza çıkar. Eski kayıt çalışmalarında stabil anjina hastalarının yaklaşık yüzde 12’sinde CTO buldular. Yine de bu oran, kullanılan tanıma ve hasta grubuna göre değişir.

Tam Tıkalı Damar Açılmalı mı?

Her tam tıkalı damarı açmak gerekmez. Bu önemli bir noktadır. Karar, hastanın şikâyetine ve kalp kasının durumuna bağlıdır.

Uzmanlar damarı açmayı genellikle şu durumlarda düşünür. Hastada anjina veya nefes darlığı gibi şikâyetler varsa bu seçenek öne çıkar. Ayrıca damarın beslediği bölgede kan akışı yetersizliği olabilir. Bunun yanında kalp kasının canlı olması gerekir. Çünkü ölü bir kası besleyen damarı açmak yarar sağlamaz. Bu nedenle doktor önce hastayı değerlendirir. Gerekirse stres testi veya görüntüleme ister.

Öte yandan şikâyeti olmayan ve kalp kasında yaygın yetersizlik görülmeyen hastada işlem gerekmeyebilir. Bu hastalarda ilaç tedavisi ve risk faktörü kontrolü yeterli olabilir. Çalışmaların alt grup analizlerinde, işlem sonrası ölüm veya kalp krizi azalması tutarlı biçimde gösterilemedi. Dolayısıyla işlemin temel amacı çoğu hastada şikâyetleri azaltmaktır.

ORBITA-CTO Çalışması Ne Gösterdi?

CTO alanında tartışmanın merkezinde bir soru var. Damarı açmak gerçekten şikâyetleri azaltıyor mu, yoksa plasebo etkisi mi? ORBITA-CTO çalışması bu soruya yanıt aradı.

Araştırmacılar tek damar CTO’su olan 50 hastayı rastgele iki gruba ayırdı. Çalışma kör ve plasebo kontrollüydü. Bir gruba gerçek damar açma işlemi yaptılar. Diğer gruba sahte işlem uyguladılar. Hastalar ve değerlendiriciler gruplarını bilmiyordu.

Sonuçlar damar açma grubu lehineydi. Plasebo grubu da bir miktar iyileşti. Ancak işlem grubunda iyileşme daha fazla ve kalıcıydı. İşlem grubunda ortalama 168 günlük takipte 31 gün daha fazla anginasız süre görüldü. Ayrıca yaşam kalitesi skorları da anlamlı biçimde düzeldi. Araştırmacılar çalışmayı ACC kongresinde sundu ve JACC dergisinde yayımladı.

Bu sonucu dikkatle yorumlamak gerekir. Örnek sayısı küçüktü. Ayrıca çalışma deneyimli merkezlerde yapıldı. Üstelik en karmaşık anatomiye sahip hastalar dışarıda kaldı. Araştırmacılar, kimlerin en çok yarar gördüğünü belirlemek için yeni çalışmalara ihtiyaç olduğunu belirtiyor.

İşlem Nasıl Yapılır ve Riskleri Nelerdir?

CTO işlemi, standart balon ve stent işleminden daha uzun ve karmaşıktır. Doktor çoğunlukla kasık veya bilek damarından girer. Ardından ince tel ve kateterlerle tıkalı bölgeyi geçmeye çalışır. Tel tıkanıklığı doğrudan geçemezse doktor farklı teknikler kullanır. Örneğin diğer damardan oluşan yan yollar üzerinden tıkalı damara arkadan ulaşabilir. Uzmanlar buna retrograd yaklaşım der.

İşlemin başarı oranı deneyime ve tıkanıklığın zorluğuna bağlıdır. Uzlaşı metinleri basit tıkanıklıklarda yüksek, karmaşık tıkanıklıklarda daha düşük başarı bildiriyor. Deneyimli merkezlerde güncel bildirimlerde teknik başarı yüzde 90’ın üzerine çıkıyor. Yine de her hastada başarı garanti edilemez.

Riskler de vardır. Damar duvarında yırtılma, yani perforasyon, en bilinen risklerden biridir. Bazı yırtıklar kalp zarında sıvı birikimine yol açabilir. Ayrıca işlem sırasında kalp krizi gelişebilir. Bu riskler nadirdir. Ancak karmaşık tıkanıklıklarda artar. Bu nedenle işlemi deneyimli bir ekibin yapması önemlidir.

İşlem sonrasında stent takılırsa kan sulandırıcı ilaçlar gerekir. Bu ilaçlar hakkında kan sulandırıcı ilaçlar yazımıza göz atabilirsiniz. İlaçları kendi kendinize bırakmayın.

İşlemden Önce Hangi Değerlendirmeler Gerekir?

CTO işlemi planlı bir işlemdir. Doktor bu işlemi aniden, anjiyografi sırasında yapmaz. EuroCTO Club uzlaşı metni de planlama gerektiren tıkanıklıklarda anında işlem önermiyor. Çünkü işlem uzun sürer ve özel malzeme gerektirir.

Önce doktor şikâyetlerinizi dinler. Ardından anjiyografi görüntülerini ayrıntılı inceler. Tıkanıklığın uzunluğuna, kıvrımına ve kireçlenmesine bakar. Ayrıca yan damarların nereden geldiğini değerlendirir. Gerekirse stres testi veya kalp kası canlılığını gösteren bir görüntüleme ister. Bu bilgiler işlemin başarı şansını ve riskini tahmin etmeye yardım eder.

Bunun yanında hastanın böbrek fonksiyonları da önemlidir. Çünkü işlemde birden fazla kez kontrast madde kullanılır. Doktor ayrıca kullandığınız ilaçları ve eşlik eden hastalıkları gözden geçirir. Böylece işlemi en güvenli biçimde planlar.

Bypass Ameliyatı mı, Ameliyatsız Açma mı?

Bazı hastalarda başka damarlar da hastadır. Bu durumda “bypass mı, stent mi?” sorusu gündeme gelir. EuroCTO Club uzlaşı metnine göre, tek başına CTO bulunması bypass ameliyatını gerekli kılmaz. Sol ana damarda ciddi darlık yoksa ve diğer damarlar uygunsa stent düşünülebilir.

Ancak her hastada durum farklıdır. Diyabetli hastalarda, çok damarlı hastalıkta ve kalp pompa gücü düşükken karar daha karmaşıktır. Bu nedenle kalp ekibi, yani kardiyolog ile kalp cerrahı birlikte değerlendirir. Hastanın tercihi de karara girer. Dolayısıyla “en iyi yöntem” herkes için aynı değildir.

İşlemden Sonra Neler Beklenir?

Başarılı bir işlemden sonra birçok hasta göğüs ağrısında azalma fark eder. Ayrıca efor kapasitesi artabilir. ORBITA-CTO çalışması da yaşam kalitesinde düzelme gösterdi. Ancak her hastada aynı yanıt gelmez.

İşlem hastalığı ortadan kaldırmaz. Damar sertliği devam eden bir hastalıktır. Bu nedenle ilaçlarınızı düzenli kullanmanız gerekir. Ayrıca kolesterolü, tansiyonu ve kan şekerini kontrol altında tutmalısınız. Sigarayı bırakmak da şarttır. Tansiyon kontrolü için hipertansiyon belirtileri yazımıza bakabilirsiniz.

Yeni stent takılan hastalar kontrol randevularına düzenli gelmelidir. Çünkü damar zamanla yeniden daralabilir. Göğüs ağrısı tekrar ederse hemen doktorunuza başvurun. Ani ve şiddetli ağrıda ise acile gidin.

Doğru Merkezi Nasıl Seçmeli?

CTO işleminde deneyim belirleyicidir. Bu nedenle merkez seçerken birkaç soruyu sorun. Merkez bu işlemi düzenli yapıyor mu? Ekip komplikasyonlara hazır mı? Gerekirse acil cerrahi desteği var mı? Ayrıca işlemin başarısız olabileceği konusunda sizi açıkça bilgilendiriyor mu?

Dürüst bir hekim, başarı şansını ve riskleri size anlatır. Üstelik alternatifleri de sunar. Bu yüzden ikinci görüş istemekten çekinmeyin. Özellikle kararsız kaldığınızda başka bir uzmana danışmak mantıklıdır. Ayrıca tüm tetkik sonuçlarınızı yanınızda götürmek, ikinci görüşün kalitesini artırır.

Kongreler Neden Önemlidir?

CTO tedavisi hızla gelişiyor. Yeni teller, kateterler ve görüntüleme yöntemleri sürekli ortaya çıkıyor. Bu yüzden CTO operatörleri birbirinden öğrenir. EuroCTO gibi toplantılarda canlı vakalar bu öğrenmenin en güçlü aracıdır.

Biz bu yıl CTO alanında üç toplantıya katıldık. İstanbul’daki 17. CTO Essentials toplantısına 800’den fazla katılımcı geldi. Orada uzmanlar 27 canlı vaka gerçekleştirdi. Bunun yanında Basel’de EuroCTO’ya katıldık. Ayrıca San Diego’da TCT 2026’ya gittik.

Amacımız bilgiyi doğrudan kaynağından öğrenmek ve hastalarımıza yansıtmaktır. Dolayısıyla her yeni yöntemi kanıt düzeyine bakarak değerlendiriyoruz.

Sık Sorulan Sorular

Tam tıkalı damar ameliyatsız açılabilir mi?

Evet, birçok hastada açılabilir. Doktor işlemi kateterle yapar ve göğüs kafesini açmaz. Ancak başarı tıkanıklığın zorluğuna ve ekibin deneyimine bağlıdır.

Her tam tıkalı damarın açılması gerekir mi?

Hayır. Şikâyeti olmayan ve kalp kası yeterli çalışan hastada her zaman gerekmez. Karar kişiye özgüdür.

CTO işlemi kalp krizini önler mi?

Bu konuda kesin kanıt yok. Çalışmalarda işlemin ana yararı şikâyetlerin azalması oldu. Araştırmacılar ölüm ve kalp krizinde tutarlı bir azalma gösteremedi.

İşlem başarısız olursa ne olur?

Doktor bazen farklı bir teknik dener. Bazen de işlemi durdurur. Bu durumda ilaç tedavisi veya ameliyat gibi seçenekler gündeme gelir.

İşlemden sonra hastanede ne kadar kalınır?

Bu süre hastaya ve işlemin zorluğuna göre değişir. Doktorunuz size kişisel bilgi verecektir.

Sonuç,

EuroCTO 2026, tam tıkalı damarların ameliyatsız tedavisini bir kez daha gündeme getirdi. Basel’deki toplantı, İsviçre’nin Swiss CTO & CHIP zirvesi ile Euro CTO Club’ın ilk ortak buluşması oldu. CTO tedavisinde temel amaç çoğu hastada şikâyetleri azaltmaktır. ORBITA-CTO çalışması bu yararı plasebo kontrollü olarak destekledi. Ancak çalışma küçüktü ve her hasta için geçerli değildir.

Tam tıkalı damar tanısı aldıysanız panik yapmayın. Önce şikâyetlerinizi ve kalp kasınızın durumunu değerlendirtin. Ardından deneyimli bir merkezde karar verin.

Tam tıkalı damar veya kalp damarlarınızla ilgili sorularınız için kardiyoloji uzmanınıza başvurun. Diğer yazılarımıza blog sayfamızdan ulaşabilirsiniz. Bu sayfadaki içerikler bilgilendirme amaçlıdır. Kişisel tanı ve tedavi süreçleriniz için mutlaka hekiminize danışınız.

Kaynaklar ve Referans Çalışmalar

  1. Euro CTO Club. Euro Swiss CTO 2026 (18. Experts Live CTO), Messe Basel Congress Center, 15-16 Ekim 2026. https://www.eurocto.eu/Events/en-GB/3166/euro-swiss-cto-2026
  2. EuroSwissCTO 2026 resmi sayfası. https://euroswisscto.com/
  3. Di Mario C, Werner GS, Sianos G, Reifart N ve ark. European perspective in the recanalisation of Chronic Total Occlusions (CTO): consensus document from the EuroCTO Club. EuroIntervention. 2007;3(1). https://eurointervention.pcronline.com/article/european-perspective-in-the-recanalisation-of-chronic-total-occlusions-cto-consensus-document-from-the-eurocto-club
  4. ORBITA-CTO: tek damar CTO’sunda PCI ile plasebo karşılaştırması. ACC sunumu; Journal of the American College of Cardiology. Haber özeti: https://citoday.com/news/orbita-cto-shows-pci-improves-angina-in-patients-with-symptomatic-single-vessel-coronary-cto
  5. Güncel CTO PCI özeti (Journal of Invasive Cardiology, 2026 makalesinin özeti). https://hcn.health/hcn-trends-story/chronic-total-occlusion-percutaneous-coronary-intervention-2026-update/

Paylaş :